ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

542

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

به هوش « 1 » خواهند آمدن خوى ايذشان از خشندكاه و از زهار و « 2 » زهدان ترّى جذا كردد كنده و باز به هوش آيند « 3 » ، و اين علت را نوبت بوذ كى بنوبت « 4 » بيايذ و بروذ و فرق بدان توانىكردن كه اكر حيض همىآيذ و زن بىشوى بوذ و دم زذن همى باطل كردذ و نبض همى ساقط كردذ « 5 » يا ماننده‌ى مردكان كردذ كى مردمان بندارند كه مرده [ است ] « 6 » ، سبب « 7 » اين از منى كنده بوذ ، و اكر زن با شوى بوذ و حيض بسته كشته « 8 » بوذ و نبض و دم زذن باطل‌كننده بوذ « 9 » ، سبب امساك حيض بوذ ، و اين را دو كونه علاج بوذ يكى بوقت نوبت و ديكر بوقت فترت نوبت « 10 » . بوقت نوبت ساقهاش بمالند « 11 » و ببينى وى بشم سوخته دارند « 11 » يا بيرزد بسركا كداخته يا كوكرد تا كند كوگرد ببينى وى روذ يا خزميان يا قطران و برك وذن خشك و سير يا جيزى ديكر كى كنده بوذ و تيز ، و باز قابله را بكوئى تا « 12 » انكشت خويش را بغاليه عنبر « 13 » بيالايذ كى برين « 14 » صفت بوذ ، [ صفت وى ] « 15 » : ( f . 435 ) مشك و زعفران و « 16 » لاذن و عنبر « 16 » و عود هندى و كبابه از هر يكى « 17 » برابر « 18 » و لاذن را بروغن بكدازذ و همه را جمع كند ، و قابله ان انكشت « 19 » الوذه را « 19 » بسر زهدان وى بر بمالذ « 20 » نيك « 21 » تا منى زن فروذ ايذ ، و بر زهارش « 22 » كبّه

--> ( 1 ) - ف : بهش ( 2 ) - ب ه : از ( 3 ) - ف : به هوش آيذ ( 4 ) - ف : نوبت ( 5 ) - ف : « و نبض همى ساقط كردد » ندارد ( 6 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد . ( 7 ) - ف : « سبب » ندارد ( 8 ) - ف : « كشته » ندارد ( 9 ) - ف : باطل نبوذ . م : باطل شذه بوذ ( 10 ) - ف : « نوبت » ندارد ( 11 - 11 ) - ف : و پيش‌بينى وى پشم سوزانند ( 12 ) - ف : افزوده . مر ( 13 ) - ف : بغاليه بعنبر م : بغاليه عنبرى ( 14 ) - ف : بذين ( 15 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 16 - 16 ) - ف : عنبر و لاذن ( 17 ) - ف : افزوده . بكيرذ ( 18 ) - ب ه : بكوبذ ( 19 - 19 ) - ف : خويش الوده ( 20 ) - ف : برمالذ ( 21 ) - ب ه : سخت ( 22 ) - ف : بزهارش